Gezondheid

Oververhitting tijdens het sporten

Leestijd: 3 min

De temperaturen lopen weer op dit weekend. Sporten in de hitte vergt aanpassingen, vooral als je op het heetst van de dag moet hardlopen. Een goede voorbereiding helpt, en door tijdens een race goed te drinken je lichaam te koelen met ijs of water, kun je oververhitting voorkomen. NTB-bondsarts Mirjam Steunebrink legt uit waar je tijdens een wedstrijd in de hitte rekening mee moet houden.



Wat is een hitteberoerte?

Hitteberoerte, je hebt de term vast wel eens voorbij horen komen in het nieuws. Een hitteberoerte, of heatstroke, is wanneer de temperatuur in je lichaam te hoog oploopt, tot boven de 40 graden Celsius, bijvoorbeeld tijdens het sporten. Een hoge lichaamstemperatuur in combinatie met uitdroging zorgt ervoor dat het bloed dikker wordt en er minder circulerend bloedvolume is. Hierdoor gaat er minder zuurstof naar de hersenen, spieren en uiteindelijk ook naar andere vitale organen zoals het hart.

 

Een hitteberoerte start met oververhitting. Tijdens een wedstrijd begin je je dan minder lekker te voelen. Je ziet rood of juist bleek, voelt je duizelig of misselijk en je kunt last van spierkrampen krijgen. Dit is het moment waarop je gas terug moet nemen, je goed moet drinken (het liefst koud water of nog beter isotone drank) en jezelf moet afkoelen, bijvoorbeeld door water over je hoofd te gooien. Ga je je niet beter voelen, dan is het echt beter dat je stopt. Want als je blijft doorlopen en de symptomen negeert, loop je het risico op een hitteberoerte. Je stopt dan met zweten, voelt je rillerig of duizelig en wordt warrig in je hoofd waardoor je niet meer goed kunt nadenken.

Let op signalen

Atleten die goed getraind zijn, kennen hun lichaam vaak goed, waardoor ze minder risico lijken te lopen dan minder goed getrainde sporters, want onvoorbereid aan een wedstrijd beginnen is nooit een goed idee. Maar het kan juist ook andersom werken. Goedgetrainde sporters willen vaak hun doel halen en afzien hoort erbij, dus zij zijn misschien eerder geneigd om tot het gaatje te gaan. Goed getraind of niet, wees altijd alert op bovengenoemde op signalen.

Staat jouw wedstrijd midden in de zomer op het programma of op een locatie waar het warm is, dan kun je je daar in je trainingen op voorbereiden. Je kunt bijvoorbeeld in plaats van in de ochtend, gaan lopen op het tijdstip van de wedstrijd wanneer het al wat warmer is. Zo went je lichaam aan inspanning tijdens hogere temperaturen. Een andere manier is om te trainen in extra kleding of een regenjas, zodat je je lichaam aanwent om te zweten (en het afkoelen van je lichaam). Topsporters die bijvoorbeeld meedoen op Hawaii, doen trainingen in de sauna, maar je kunt bijvoorbeeld ook direct na een training in de sauna gaan.



Hydratatie en zoute gels

Weet je dat het warm gaat worden op de wedstrijddag, begin dan een dag van tevoren al met hydrateren. Houd een bidon met een dorstlesser bij de hand en blijf gedurende de dag drinken zodat goed gehydrateerd aan de start staat. Uiteraard neem je ook een dorstlesser tijdens de wedstrijd. Als je veel zweet moet je zouten en mineralen blijven aanvullen. Handig is om op deze dagen sportvoeding met wat extra zout te gebruiken, bijvoorbeeld gels of repen in de smaak caramel-zeezout. Je krijgt hierdoor extra zouten binnen, waardoor je ook weer meer gaat drinken.

 

Tijdens de wedstrijd kun je verder oververhitting voorkomen door je goed te blijven koelen. Gooi water of je hoofd, ook op de fiets want dan profiteer je extra van de afkoelende werking van de rijwind. Tijdens het lopen kun je met een pet lopen, het liefst een witte, gemaakt van een dunne stof, die je nat kunt houden of waar je ijs in kunt doen. Verder is het verstandig om je tempo vanaf de start aan te passen. Begin rustiger als het heet is. Voel je je nog goed aan het einde van de wedstrijd, dan kun je altijd nog versnellen.

 

Lopen de temperaturen in de ochtend al op, neem dan op weg naar de zwemstart een wegwerpflesje mee met een isotone drank. Wacht zo lang mogelijk met je wetsuit aan doen, of volledig dicht te ritsen, en je badmuts op te zetten, want veel warmte verlies je via je hoofd.

Houd medesporters in de gaten

Een hitteberoerte kan je overvallen, vooral als je je lichaam niet goed kent. Als je oververhit raakt, kun je geen goede inschatting van een situatie meer maken. Houd ook je medesporters in de gaten tijdens warme dagen. Zie je iemand zwalken, vraag dan hoe het gaat, of meld dat bij vrijwilligers langs de kant. Samen houden we het veilig.

Deel dit artikel


Marcia Jansen

Schrijft voor Transition over een breed scala aan onderwerpen, van gezondheid en training tot triathlon als lifestyle en interviews.